ΤΟ ΜΥΣΤΙΚΟ ΗΤΑΝ Η ΖΑΧΑΡΗ

ΤΕΣΥ ΜΠΑΪΛΑ

Εκδόσεις ΨΥΧΟΓΙΟΣ

Σελ. 531, Ιούνιος 2013

     Το τρίτο μυθιστόρημα της Τέσυ Μπάιλα παρουσιάζω σήμερα.

      Μέσα από την αφήγηση της κεντρικής ηρωίδας, της Κατίνας, περνά όλη η ιστορία μιας οικογένειας στην Κρήτη (και στον Πειραιά) και καλύπτει πολλές δεκάδες χρόνια. Παράλληλα σε ένα δεύτερο επίπεδο μέσω αυτής της αφήγησης, περνούν έθιμα, παραδόσεις, πτυχές της κοινωνικής ζωής, αλλά και σελίδες της Ιστορίας της Κρήτης. Η αφήγηση ξεκινά με την απαγωγή της μητέρας της από τον πατέρα της, όταν ακόμη ήταν ανήλικοι και οι δύο! Η οικογένεια της κοπέλας αποδέχτηκε το γεγονός (σε αντίθετη περίπτωση θα ακολουθούσε αιματοχυσία) και όταν δυο-τρία χρόνια αργότερα παντρεύτηκαν, έκαναν μια όμορφη οικογένεια. Το τελευταίο παιδί αυτής της οικογένειας είναι η Κατίνα. Δεν ανήκαν στους πιο ευκατάστατους του χωριού, αλλά ζούσαν καλά. Η μικρή αγαπούσε τους γονείς της, αλλά σε όλη της τη ζωή δεν μπόρεσε να τους συγχωρήσει το γεγονός ότι ενώ ήταν άριστη μαθήτρια, δεν της επέτρεψαν να συνεχίσει στο γυμνάσιο αφού τελείωσε το δημοτικό. Αντίθετα, την έστειλαν σε μια θεία της, η οποία με τη σειρά της την έστειλε σε μοδίστρα για να μάθει την τέχνη. Αυτή η άρνηση την έκανε να θέλει πάντα να φύγει από το χωριό και να ζήσει σε μεγάλη πόλη.

     Η ζωή της άλλαξε, όταν-μετά τον πόλεμο- η αδελφή της παντρεύτηκε και πήγε να ζήσει με τον άντρα της στον Πειραιά. Η Κατίνα απαίτησε και κατάφερε να πάει μαζί της, με πρόσχημα για να τη βοηθάει στο νοικοκυριό, αλλά κυρίως για να πραγματοποιήσει το όνειρό της: να φύγει από το χωριό της, το Αρμενοχώρι.

     Ο γαμπρός της ο Λευτέρης, είχε ένα φίλο τον Θέμελη. Δεν μπορούμε να πούμε ότι ήταν το καλύτερο παιδί, αλλά ο Λευτέρης επειδή ήθελε να «ξεφορτωθεί» την Κατίνα γιατί έπρεπε να τη φροντίζει και η γενικότερη οικονομική κατάσταση δεν ήταν καλή, του την προξένεψε. Όταν ο Θέμελης την είδε, σκέφτηκε ότι «η Κατίνα θα μπορούσε να γίνει μια ολοφώτεινη χαραυγή στη ζωή του» και ότι θα μπορούσε να νοικοκυρευτεί. Από την άλλη και της Κατίνας της άρεσε. «Μόλις τον είδα, είπα: Αυτός είναι που θα γίνει άντρας μου, πάει και τελείωσε. Τον έβλεπα με το μαύρο του μαλλί χτενισμένο κοκοράκι κι έλεγα μέσα μου πως αυτόν θα πάρω».

     Μετά το γάμο στην αρχή όλα πήγαιναν καλά. Όμως, σύντομα, ο Θέμελης επέστρεψε στις παλιές του συνήθειες: το ποτό, το χασίς, την τεμπελιά και τη…Ρόζα, μια γυναίκα που γνώρισε στον αγαπημένο του τεκέ. Η ζωή της Κατίνας μετατρέπεται σε κόλαση. Ζει στην απόλυτη ένδεια. Πολλές φορές δεν είχε ούτε μια μπουκιά να δώσει στον μονάκριβο γιό της και ζει χάρη στην βοήθεια της αδερφής της, ενώ το ξύλο ήταν συχνή πρακτική. Κι όμως…η Κατίνα δε σκέφτηκε ούτε μια φορά να φύγει από κοντά του, παρά το γεγονός ότι «για εκείνη ένας ζυγός ήταν αυτός ο άνθρωπος και τίποτε παραπάνω. Μια φυλακή που κλείδωσε την ψυχή της κι έγινε ο άντρας της ο δεσμοφύλακας, κομματιάζοντάς της τα φτερά».

     Την ιστορία αφηγείται η ίδια η ηρωίδα στη νύφη της, όταν ηλικιωμένη χήρα πια, ζει με τον γιό της, αφού δεν είναι ικανή να αυτοεξυπηρετηθεί. «Προσπαθώ να τη φέρω στο νου όπως θα ήταν αρκετά χρόνια πριν. Τότε που, κοπέλα ακόμη, προσπαθούσε να ζήσει την οικογένειά της. Τότε που μεγάλωνε εντελώς μόνη της, το παιδί της, μ’ έναν άντρα που, αν και την αγάπησε βαθιά, ποτέ δεν κατάφερε να την κάνει ευτυχισμένη. Τη φαντάζομαι βουτηγμένη στη φτώχεια, ντυμένη ωστόσο την αξιοπρέπεια της περηφάνιας της. Κοντούλα και μικροκαμωμένη με όμορφα κατάμαυρα μαλλιά μέχρι τους ώμους κι έναν μόνιμο φόβο να διαπερνά το βλέμμα της».

     Για μια ακόμη φορά η Τέσυ Μπάιλα μας εκπλήσσει ευχάριστα. Στο βιβλίο της αυτό, αναλαμβάνει να συνθέσει και να αφηγηθεί μια πολυπρόσωπη και με μεγάλη χρονική έκταση ιστορία και τα καταφέρνει με τον καλύτερο τρόπο. Πιο ώριμη από ποτέ, συναρπάζει τον αναγνώστη με τη γραφή, το μύθο και την ψυχοσύνθεση των χαρακτήρων που αναπτύσσει αναλυτικά, εύστοχα και με μαεστρία. Ιδιαίτερα σημαντικές είναι οι τελευταίες σελίδες, οι οποίες εξηγούν το πώς και το γιατί της σχέσης Κατίνας-Θέμελη και κυρίως γιατί η Κατίνα έμεινε σε ένα γάμο «θηλιά» όπως αναφέρει χαρακτηριστικά η συγγραφέας. Συγκινητικές και «διδακτικές» (για όσους δεν τις ξέρουν ή επιμένουν να τις αγνοούν) είναι και οι περιγραφές των όσων υπέστησαν οι Κρητικοί από τους γερμανούς κατακτητές. Κάτι ακόμα που μου έκανε μεγάλη εντύπωση, είναι το ότι η συγγραφέας καταφέρνει να δώσει την αίσθηση της κρητικής λαλιάς, χρησιμοποιώντας ελάχιστες, αλλά καίριες λέξεις κι εκφράσεις

     Αξιοπρόσεκτο βιβλίο, που διαβάζεται εύκολα (κι αυτό δεν είναι ψόγος, είναι έπαινος) και κρατά αδιάπτωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη.

                                 

ΚΑΘΕ ΤΕΛΟΣ ΜΙΑ ΑΡΧΗ

ΛΙΤΣΑ ΠΑΝΤΕΛΙΔΟΥ

Εκδόσεις ΑΛΔΕ

Σελ. 316, Μάρτιος 2013

     Το δεύτερο μυθιστόρημα της, Λίτσας Παντελίδου, κυκλοφόρησε πριν από λίγους μήνες. Το πρώτο της, με τίτλο «Γυάλινη Κούκλα», παρουσίασα τον Ιούλιο του 2012.

     Ηρωίδες της και αυτή τη φορά όπως και στο προηγούμενο βιβλίο της, είναι γυναίκες. Αυτή τη φορά είναι τέσσερις που η κάθε μια είναι και διαφορετική προσωπικότητα. Η δυναμική αλλά ασταθής Νανά είναι κομμώτρια χωρισμένη κι έχει ένα γιο στο τέλος της εφηβείας, τον Κωνσταντή. Η εσωστρεφής, ήρεμη Μαρία είναι ψυχολόγος και ζει μόνη. Η πάντα πρακτική αλλά κατά βάθος πολύ συναισθηματική Καίτη είναι και αυτή διαζευγμένη κι έχει μια κόρη στην εφηβεία την Βάλια. Και τέλος η Φρόσω που είναι παντρεμένη με το Νίκο κι έχει δίδυμες κόρες. Αποτελεί την έκπληξη της παρέας αφού όταν αποφασίζει να κάνει την επανάστασή της, δεν αναγνωρίζει ούτε η ίδια τον εαυτό της. Είναι φίλες αδελφικές από παιδιά. «Φίλες αχώριστες! Από παιδιά μαζί. Παιδιά της επαρχίας. Κοινά όνειρα, κοινές αναμνήσεις. Και τώρα στην αρχή της τέταρτης δεκαετίας της ζωής τους…Και οι τέσσερις ζουν στην Αθήνα. Ήταν το μεγαλύτερο όνειρό τους η Πρωτεύουσα. Τώρα, αν τις ρωτήσεις, δεν ξέρουν να σου πουν αν έπραξαν σωστά που ήρθαν. Δεν ξέρουν ή δε θέλουν να σου πουν…».

     Κι ενώ οι ζωές τους κυλούν λίγο-πολύ ήρεμα ή καλύτερα ας πούμε ότι έχουν μπει σε μια ρουτίνα, μια συγκεκριμένη καθημερινότητα, ξαφνικά όλα ανατρέπονται! Στις ζωές όλων, σημειώνονται τρομακτικές αλλαγές κι επέρχονται ανατροπές που καμιά τους δεν φανταζόταν. Και οι περισσότερες είναι αλλαγές δραματικές. Αλλαγές στις σχέσεις τους με τους άλλους: συζύγους, φίλους, παιδιά. Οι ανατροπές αυτές, αν και δημιουργούν εντάσεις μεταξύ τους, δεν μπορούν να διαρρήξουν το δεσμό που τις ενώνει. Αντίθετα όταν χρειαστεί συμπαραστέκονται η μία την άλλη και βοηθούν με όποιο τρόπο μπορούν. Μέχρι που θα επέλθει η «κάθαρση». «Κοίταξέ μας όλους. Μαζέψαμε το κομμάτια μας και συνεχίζουμε. Όταν κάτι τελειώνει, αρχίζει μετά κάτι άλλο. Είναι νόμος αυτό. Είναι η ίδια η ζωή. Είναι αυτό που λέμε…κάθε ΤΕΛΟΣ μια ΑΡΧΗ».

     Διαφορετικό από το πρώτο ως προς τη θεματολογία το δεύτερο μυθιστόρημα της Λίτσας Παντελίδου. Είναι όμως εξίσου καλογραμμένο, περιγράφει εύστοχα και αναλυτικά το γυναικείο ψυχισμό και τη γυναικεία οπτική σε πολλές εκφάνσεις της ζωής και είναι σίγουρο ότι θα κρατήσει αμείωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη μέχρι το τέλος.

ΑΠΟΡΡΗΤΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

LAURENCE O' BRYAN

Μετάφραση ΜΙΧΑΛΗΣ ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΣ

Εκδόσεις ΜΙΝΩΑΣ

Σελ. 440, Ιανουάριος 2013

     Για την Κωνσταντινούπολη και το ναό της Αγίας Σοφίας, υπάρχουν πολλοί θρύλοι και παραδόσεις για μυστήρια, κρυφές υπόγειες αίθουσες με αμύθητους θησαυρούς, μυστικά περάσματα κ.α. Οι αρχαιολογικές έρευνες, που διεξάγει η τουρκική αρχαιολογική υπηρεσία είναι συνεχείς κι εντατικές, αλλά οι ανακεινώσεις για τα ευρήματα είναι φειδωλές. Στηριζόμενος πάνω σε αυτούς τους θρύλους, ο συγγραφέας στήνει ένα εξαιρετικό θρίλερ που διαβάζεται απνευστί.

     Ο Σον Ράιαν, συνιδρυτής του Ινστιτούτου Εφαρμοσμένης Έρευνας της Οξφόρδης κι εξαιρετικός μελετητής μεσαιωνικών ψηφιδωτών, πληροφορείται ενώ βρίσκεται στο σπίτι του στο Λονδίνο, ότι ο συνεργάτης και φίλος του Άλεκ Ζεγκλίφσκι, ο οποίος βρίσκεται στην Κωνσταντινούπολη, έπεσε θύμα άγριας δολοφονίας «(Ο Άλεκ) Έκλεισε τα μάτια του. Ένιωσε μια παγωνιά στο λαιμό του και μετά έναν ζεστό χείμαρρο να κυλά στο στήθος και στα πόδια του μουσκεύοντάς τον. Μια δυσοσμία τον τύλιξε. Και μια απόκοσμη γαλήνη». Το πτώμα του εντοπίστηκε κοντά στην Αγία Σοφία, όπου είχε πάει στα πλαίσια ενός ερευνητικού προγράμματος της Ουνέσκο, για να μελετήσει αν και πόσο επηρεάζονται τα ψηφιδωτά από την πάροδο του χρόνου.

     Όταν ο Σον φτάνει στο αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης για να προβεί στην αναγνώριση του πτώματος και να προχωρήσει στις διαδικασίες για τον επαναπατρισμό της σορού, αντί να τον υποδεχτεί άνθρωπος της βρετανικής πρεσβείας, αφού από εκεί έλαβε την ειδοποίηση για το τραγικό συμβάν, τον υποδέχονται άντρες της τουρκικής αστυνομίας. Οι ερωτήσεις που του υποβάλλουν, κάνουν τον Σον να αντιληφθεί ότι ο συνεργάτης του, είχε ανάμιξη σε κάτι πολύ σημαντικότερο από τη φθορά των ψηφιδωτών. Μετά την άτυπη αυτή ανάκριση, του παραδίδεται ένας φάκελος με φωτογραφίες που βρέθηκε στα προσωπικά αντικείμενα του Άλεκ. Οι φωτογραφίες δείχνουν ένα ψηφιδωτό που δεν ανήκει σε αυτά που μελετούσε ο Άλεκ, αλλά ο Σον δεν μπορεί να εντοπίσει το από που μπορεί να προέρχεται.

     Μετά την επαφή του με τη πρεσβεία που γίνεται μέσω της διπλωμάτισσας ΄Ιζαμπελ Σαρπ, ξαφνικά ανακαλύπτει ότι βρίσκεται σε τεράστιο κίνδυνο. Κάποιος τον θέλει νεκρό ή στην καλύτερη γι’ αυτόν περίπτωση, εμπλεκόμενο σε ανθρωποκτονία.  Ο ίδιος, παρά τον κίνδυνο, αρνείται πεισματικά να εγκαταλείψει την Κωνσταντινούπολη, αν δεν βρεθεί ο δολοφόνος του συνεργάτη και φίλου του. Αντιλαμβάνεται ότι η Ίζαμπελ ανήκει στις μυστικές υπηρεσίες της Βρετανίας κι ένας από τους λίγους ανθρώπους που μπορεί-μέσα στον κυκεώνα που τον περιβάλει-να εμπιστευτεί.

     Βέβαια όπως κάνω πάντα όταν παρουσιάζω βιβλία αστυνομικά, θρίλερ, μυστηρίου κλπ, έτσι και τώρα, αποφεύγω να παραθέσω λεπτομέρειες για να μη χαθεί μέσω κάποιας «αποκάλυψης» που θα κάνω το σασπένς. Να συμπληρώσω μόνο ότι πρόκειται για ένα καλογραμμένο βιβλίο που εκτός από τον μύθο που βρίσκεται σε ένα πρώτο επίπεδο ανάγνωσης, σε ένα δεύτερο επίπεδο, εξετάζει τους κινδύνους από την ανάπτυξη του ισλαμικού φονταμενταλισμού στην Ευρώπη. 

ΤΟ ΛΑΘΟΣ ΑΣΤΕΡΙ

JOHN GREEN

Μετάφραση: ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΨΑΛΗΣ

Εκδόσεις Ε.Ο.ΛΙΒΑΝΗΣ

Σελ. 301, Απρίλιος 2013

     Μια συγκλονιστική και συγκινητική ιστορία αφηγείται ο αμερικανός Τ. Γκρην στο βιβλίο του.

     Η Χέιζελ Γκρέις είναι μια έφηβη που έχει διαγνωστεί ότι πάσχει από μια μορφή καρκίνου που της δυσκολεύει την αναπνοή. «Με λένε Χέιζελ…Είμαι δεκαέξι χρονών. Αρχικά εντοπίστηκε στο θυρεοειδή, όμως διαθέτω μια εντυπωσιακή όσο και εδραιωμένη μετάσταση στους πνεύμονες». Το να διασχίσει ακόμη και την πιο μικρή απόσταση χωρίς αναπνευστήρα, απαιτεί από τη Χέιζελ τρομακτική προσπάθεια και είναι μεγάλο κατόρθωμα. Μένει κλεισμένη στο σπίτι και η μόνη της διασκέδαση, είναι να διαβάζει ξανά και ξανά ένα συγκεκριμένο βιβλίο. Είναι το «Μια Αυτοκρατορική Βάσανος» του Πέτερ Φαν Χάουτεν. «Στο βιβλίο πρωταγωνιστούν μια κοπέλα που τη λένε Άννα (η οποία αφηγείται την ιστορία) και η μονόφθαλμη μητέρα της, η οποία είναι επαγγελματίας κηπουρός με εμμονή στις τουλίπες. Ζουν μια φυσιολογική μικροαστική ζωή σε μια κωμόπολη της κεντρικής Καλιφόρνιας, μέχρι τη στιγμή που η Άννα εμφανίζει μια σπάνια μορφή καρκίνου του αίματος. Όμως δεν είναι ένα βιβλίο για τον καρκίνο, γιατί αυτά τα βιβλία είναι αίσχος».

     Η μητέρα της για να την αναγκάσει να βγει από το σπίτι, την πείθει να συμμετάσχει σε μια Ομάδα Υποστήριξης. Εκεί γνωρίζει τον Ογκάστους Γουότερς. Ο οποίος είχε ασθενήσει στο παρελθόν και οι γιατροί αναγκάστηκαν να προχωρήσουν σε ακρωτηριασμό του ποδιού του στο γόνατο. Στη συνάντηση παραβρέθηκε για να συμπαρασταθεί σε έναν φίλο του. Η Χέιζελ στο πρόσωπό του θα ανακαλύψει ένα αδελφό πνεύμα και μαζί του θα μοιραστεί τα πάντα. Τους φόβους, τα άγχη, την αγωνία, τους προβληματισμούς της, τις χαλαρές κι ελάχιστες ευτυχισμένες στιγμές. Οι δύο νέοι θα ερωτευτούν ο ένας τον άλλο και ο έρωτάς τους θα δυναμώσει σε ένα ταξίδι –που παρά τις δυσκολίες- έκαναν στο Άμστερνταμ. Ένα ταξίδι που ή Χέιζελ θέλησε να κάνουν. Σκοπός της, ήταν να βρουν τον συγγραφέα του βιβλίου που διάβαζε, («Μια Αυτοκρατορική Βάσανος») για να της διευκρινίσει κάποια σημεία του βιβλίου που θεωρούσε ότι ήταν «σκοτεινά» και θα ήθελε να «φωτίσει». Η αγάπη τους και η αίσθηση του χιούμορ που έχουν και οι δύο, θα τους βοηθήσουν να ξεπερνούν τις πολλές δυσκολίες. Μέχρι τη μέρα που μια τρομακτική ανακάλυψη θα ανατρέπει τα πάντα…

     Ένα συγκλονιστικό βιβλίο, με καυτό θέμα, που πρέπει να διαβαστεί από όλους μας, γιατί έχει να μας διδάξει πολλά.   

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΗ

ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ

Επιμέλεια ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΔΡΑΚΟΝΤΑΕΙΔΗΣ

Εκδόσεις ΚΕΔΡΟΣ

Σελ. 290, Μάρτιος 2013

     Για τον Α! Παγκόσμιο πόλεμο, την εκστρατεία στην Ουκρανία και την Μικρασιατική εκστρατεία, έχουν γραφτεί πολλά. Βιβλία επιστημονικά, μυθοπλασίας (που χρησιμοποιούν τα συγκεκριμένα ιστορικά γεγονότα ως υπόβαθρο) και μαρτυρίες και χρονικά ανθρώπων που υπό διάφορες ιδιότητες πήραν μέρος. Σπάνια όμως βρίσκουμε χρονικό όπως αυτό που σας παρουσιάζω σήμερα, που να έχει τη συνέχεια των γεγονότων από το 1918 μέχρι το 1922. «Καλύπτεται έτσι μια τετραετία στρατιωτικής ζωής (1918-1922), στη διάρκεια της οποίας οι θρίαμβοι είναι σπουδαίοι και μάταιοι, οι ήττες είναι ανεπανόρθωτες και καθοριστικές για τη διαμόρφωση της φυσιογνωμίας και της αναπηρίας του ελληνικού κράτους, που τότε ακριβώς ολοκληρώνει την ενοποίησή του, εκατό χρόνια μετά την Επανάσταση για την απελευθέρωση του από την οθωμανική κυριαρχία».

     Ο Χρήστος Καραγιάννης του Ιωάννη (κλάση 1915), γεννήθηκε το 1895 και είναι γραμμένος στα μητρώα της κοινότητας Κορώνιας Βοιωτίας. Πήγε στρατιώτης, απολύθηκε, παντρεύτηκε κι ενώ προσπαθούσε να «στήσει» τη ζωή του, κλήθηκε να παρουσιαστεί και πάλι στο στρατό με την επιστράτευση του 1918. Η επιστράτευση έγινε για να συμμετάσχει η Ελλάδα στον Α! παγκόσμιο πόλεμο στο πλευρό της Αντάντ. Γρήγορα όμως ο πόλεμος τελείωσε και η μονάδα του Καραγιάννη (3^ο Σύνταγμα Πεζικού), στάλθηκε στην Ουκρανία. Η Ελλάδα συμμετείχε σε αυτή την εκστρατεία πάλι στα πλαίσια της συμμαχίας της Αντάντ, γιατί προσδοκούσε οφέλη στη Μικρά Ασία. Η εκστρατεία είχε σκοπό να καταπνίξει την επανάσταση των μπολσεβίκων. Σύντομα έγινε φανερό, ότι η εκστρατεία δεν είχε καμιά τύχη. Το ελληνικό σώμα, με μεγάλες απώλειες, αποσύρθηκε στις αρχές του καλοκαιριού του 1919 για να σταλεί στη Σμύρνη. Ο Καραγιάννης έμεινε στη Μικρά Ασία μέχρι το 1920 οπότε και απολύθηκε από το στρατό μαζί με τους υπόλοιπους τη κλάσης του 1915.

      Δυστυχώς γι’ αυτόν, οι ανάγκες του στρατού οδήγησαν σε νέα επιστράτευση και αναγκάστηκε το 1921, να ντυθεί ξανά στο χακί για να σταλεί στο εκστρατευτικό σώμα της Μικράς Ασίας. Εκεί πολέμησε σε διάφορες μάχες. Κατέληξε με την υποχώρηση στη Σμύρνη, όπου έμεινε μέχρι τις τελευταίες ώρες πριν την είσοδο των Τούρκων στην πόλη. Ήταν από τους τελευταίους που μπήκαν στο πλοίο «Αντιγόνη», το οποίο τους μετέφερε στη Μυτιλήνη.

     Όλα αυτά τα κατέγραψε και οι καταγραφές αυτές έγιναν βιβλίο, το οποίο πρωτοεκδόθηκε μάλλον το 1977, σε μια όχι και τόσο προσεγμένη έκδοση. Ένα από τα 1000 αντίτυπα που τυπώθηκαν, βρέθηκε «σε κονιορτοβριθές παλαιοβιβλιοπωλείο της Αθήνας» και λόγω της σημασίας και της αξίας του, αποφασίστηκε η επανέκδοσή του. Η επιμέλεια και ο εμβριθής σχολιασμός της παρούσας έκδοσης από τον Φίλ. Δρακονταειδή, αναδεικνύει και φωτίζει το ενδιαφέρον αυτό κείμενο που παρά το γεγονός ότι ο συγγραφέας του δεν είναι λογοτέχνης, είναι λόγω του θέματός του, συναρπαστικό.  

ΓΕΡΑΚΙΑ

HILARY MANTEL

Μετάφραση: ΕΡΙΦΥΛΗ ΜΑΡΩΝΙΤΗ

Εκδόσεις: ΠΑΠΥΡΟΣ

Σελ. 514, Απρίλιος 2013

     Είναι σπάνιο γεγονός, η βράβευση ενός συγγραφέα με το βραβείο Booker για δύο συνεχόμενα βιβλία του. Όπως επίσης για μια και μόνη φορά, μια γυναίκα συγγραφέας, έχει πάρει δύο φορές το Booker. Αυτή είναι η συγγραφέας του βιβλίου «Γεράκια». Την πρώτη φορά βραβεύτηκε με το σημαντικό αυτό βραβείο το 2009 για το «Γουλφ Χολ», το οποίο παρουσίασα τον Μάιο του 2011και τη δεύτερη πέρυσι με το βιβλίο που σας παρουσιάζω σήμερα.

     Το βιβλίο είναι κατά κάποιο τρόπο συνέχεια του «Γουλφ Χολ», αλλά μπορεί να διαβαστεί και να σταθεί αυτόνομα. Το 1535, ο Τόμας Κρόμγουελ, ο συστηματικά κακοποιούμενος στην παιδική του ηλικία γιος σιδερά, βρίσκεται πλέον πολύ μακριά από τις ταπεινές του καταβολές. Μετά από μια περιπετειώδη ζωή-στην οποία τον ώθησε ο σχεδόν καθημερινός ξυλοδαρμός του από τον πατέρα του-είναι Πρώτος Γραμματέας του βασιλιά της Αγγλίας, Ερρίκου του Η!, θέση που μπορεί να ταυτιστεί –τηρουμένων των αναλογιών-με αυτή του σημερινού πρωθυπουργού. Χάρη στις δεξιότητές του και την εύνοια της μοίρας.

     Εξίσου ευνοϊκή ήταν η μοίρα απέναντι στην Άννα Μπολέιν, τη δεύτερη σύζυγο του Ερρίκου (μετά την ισπανίδα πριγκίπισσα Αικατερίνη), για χάρη της οποίας, ο Άγγλος Βασιλιάς ήρθε σε ρήξη με το Βατικανό και συγκρότησε τη δικά του Εκκλησία. Αλλά με τις ενέργειές του Ερρίκου η Αγγλία απειλείται με επικίνδυνη απομόνωση, αφού έρχεται σε αντίθεση με όλα τα καθολικά βασίλεια της Ευρώπης. Όμως και η Άννα, ασταθής, ευμετάβλητη και υπερφίαλη, δεν του είχε δώσει αυτό που του είχε υποσχεθεί: ένα γιό, ώστε να διασφαλιστεί η συνέχεια των Τιδόρ, στο θρόνο.

     Όταν ο Ερρίκος επισκέπτεται το Γουλφ Χολ, ο Κρόμγουελ παρακολουθεί το βασιλιά του να ερωτεύεται την σιωπηλή, απλή και ανεπιτήδευτη Τζέιν Σίμουρ. Ο υπουργός αντιλαμβάνεται ότι εδώ δεν διακυβεύονται απλώς τα αισθήματα του βασιλιά και η ηρεμία της Αυλής, αλλά η ασφάλεια του βασιλείου για το οποίο είχε συγκεκριμένα οράματα όπως: «να υπάρχει συναίνεση ανάμεσα στον ηγεμόνα και την πολιτεία. Δεν ήθελε με τίποτα να διοικείται το βασίλειο όπως το σπίτι του Γουόλτερ Πάτνι, όπου όλη την ώρα ακούγονται καβγάδες, ουρλιαχτά και κλοτσιές. Θα ήθελε να μοιάζει με σπιτικό όπου ο καθένας ξέρει τι πρέπει να κάνει, κι όταν το κάνει, νιώθει ασφαλής».

     Σε μια Αυλή γεμάτη ίντριγκες, μυστικά, δηλητηριώδη σχόλια και ανομολόγητες προθέσεις, ο Κρόμγουελ προσπαθεί να διατηρήσει ισορροπίες και να διαπραγματευτεί μια «αλήθεια» που θα ικανοποιεί τον Ερρίκο αλλά και θα διασφαλίζει τη δική του καριέρα και γιατί όχι και το κεφάλι του. Όμως παρά τις εξαιρετικές του ικανότητες, ούτε ο Πρώτος Γραμματέας ούτε και ο Βασιλιάς του θα βγουν αλώβητοι από τη σκηνή του αίματος στην οποία εκτυλίσσονται οι τελευταίες μέρες της Άννας.

     Το βιβλίο καταφέρνει να διερευνήσει διεξοδικά και με δεξιοτεχνικό τρόπο, ένα από τα πιο σκοτεινά, αινιγματικά και αμφιλεγόμενα επεισόδια στην αγγλική ιστορία και να του δώσει τη μορφή ενός συναρπαστικού αναγνώσματος. Το βιβλίο ακόμη, δεν εξαντλείται στο να μας δώσει απλά μια τολμηρή ματιά στην Αγγλία των Τιδόρ, αλλά είναι και μια ανατομία της απόλυτης εξουσίας και ισχύος, γεγονός που το καθιστά βαθιά διαχρονικό.  

ΟΙ ΔΙΚΗΓΟΡΟΙ

JOHN GRISHAM

Μετάφραση ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΠΑΡΟΥΞΗΣ

Εκδόσεις Bell

Σελ. 430, Νοέμβριος 2012

     Με αρκετές πινελιές χιούμορ, έχει διανθίσει το πιο πρόσφατο μυθιστόρημα του, ο πολύ καλός συγγραφέας δικαστικών θρίλερ.

     Οι συνέταιροι της δικηγορικής εταιρείας Φίνλι & Φιγκ, δηλαδή ο Όσκαρ Φίνλι και Γουόλι Φιγκ, αποκαλούσαν συχνά το γραφείο τους, «γραφείο-μπουτίκ». Ένας χαρακτηρισμός που λόγω της γαλλικής λέξης που περιλαμβάνει, υπονοεί το σικ, το cool, το εκλεκτό και το εύπορο. Η πραγματικότητα όμως είναι τελείως διαφορετική. Είναι ένα κακομοιριασμένο γραφειάκι στο νοτιοδυτικό Σικάγο, όπου οι δύο δικηγόροι, όταν δεν τρώγονται μεταξύ τους σαν γέρικο ζευγάρι ή με τη …σχεδόν εθελόντρια γραμματέα τους Ροσέλ Γκίμπσον «μια εύσωμη μαύρη με τουπέ και καπατσοσύνη, προσόντα που είχε αποκτήσει στις σκληρές γειτονιές όπου είχε μεγαλώσει», κυνηγάνε την κάθε υποθεσούλα για να τα βγάλουν πέρα. «Αγωγές για εκπρόθεσμες οφειλές, τροχαία ατυχήματα, τραυματισμούς λόγω ολισθηρότητας και γρήγορα διαζύγια». Κι ονειρεύονται να πιάσουν την καλή.

     Ύστερα μπαίνει στη ζωή τους μια αλλαγή. Για την ακρίβεια μπαίνει τρεκλίζοντας και με ανθρώπινη μορφή. Είναι ο Ντέιβιντ Ζινκ, ένας νεαρός αλλά ήδη καμένος δικηγόρος. «Η λέξη «σπάω» δεν είναι ιατρικός όρος. Οι ειδικοί χρησιμοποιούν πιο εντυπωσιακές εκφράσεις για να περιγράψουν τη στιγμή που ένας άνθρωπος με προβλήματα φτάνει στα όρια της αντοχής του. Παρ’ όλα αυτά, η στιγμή που «σπάει» κανείς είναι πραγματική. Μπορεί να συμβεί μέσα σε κλάσμα δευτερολέπτου, μετά από ένα τρομερά τραυματικό γεγονός. Ή μπορεί να είναι η τελική σταγόνα που κάνει το ποτήρι να ξεχειλίσει, μια θλιβερή συσσώρευση πίεσης που μεγαλώνει ασταμάτητα, μέχρι που ο νους και το σώμα πρέπει να βρουν κάποιο διέξοδο. Η εμπειρία του Ντέιβιντ Ζινκ, ανήκε στη δεύτερη κατηγορία. Μετά από πέντε χρόνια απάνθρωπης δουλειάς με συναδέλφους που απεχθανόταν, κάτι του συνέβη εκείνο το πρωί όπως καθόταν δίπλα στις βαμμένες πέτρες και παρακολουθούσε τα καλοντυμένα ζόμπι να ανεβαίνουν με τις κυλιόμενες σκάλες για μια ακόμη μέρα ανώφελης δουλειάς». Φεύγει από την πρωτοκλασάτη εταιρία όπου δούλευε στο κέντρο της πόλης με έναν αξιοπρεπή μισθό, κάνει ένα γερό μεθύσι στο μπαρ Άμπνερ’ς (όπου κάνει και κάποιες ενδιαφέρουσες γνωριμίες) και καταλήγει στο κατώφλι της «μπουτίκ», γιατί μέσα στο μεθύσι του, κάπου σε μια διαφήμιση είδε την επωνυμία και τη διεύθυνση του γραφείου. Όταν ξεμεθύσει, οποιαδήποτε δουλειά, ακόμη και στους Φίνλι & Φιγκ, του φαίνεται καλύτερη από την ανεργία και πείθει τους δύο συνεταίρους να τον προσθέσουν στο δυναμικό τους.

     Με τον καινούριο συνεργάτη, οι Φίνλι & Φιγκ, ετοιμάζονται τώρα να χτυπήσουν μια πραγματικά μεγάλη υπόθεση. Μια υπόθεση που νομίζουν ότι μπορεί να τους κάνει πλούσιους, χωρίς να χρειαστεί να ασκήσουν και πολλή δικηγορία. Αφορά το Κρέιοξ, ένα φάρμακο που μειώνει τη χοληστερίνη. «Το Κρέιοξ, κατασκευαζόταν από τη Βάρικ Λαμπς, μια φαρμακοβιομηχανία του Νιου Τζέρσι που τη συγκεκριμένη στιγμή βρισκόταν στην τρίτη θέση της λίστας με τις μεγαλύτερες φαρμακοβιομηχανίες του κόσμου. Είχε ετήσιες πωλήσεις είκοσι πέντε δις. δολαρίων περίπου και ένα μακρύ και φρικτό ιστορικό συγκρούσεων με ρυθμιστικές αρχές και δικηγόρους αστικών υποθέσεων». Σύντομα όμως θα νιώσουν όπως μια φώκια περικυκλωμένη από ένα κοπάδι πεινασμένους καρχαρίες. Γιατί έτσι τους φαίνεται η δικηγορική ομάδα που θα τους αντιπαρατάξει η Βάρικ Λαμπς.

     Ένα καλογραμμένο δικαστικό θρίλερ, από τον μετρ του είδους, που διαβάζεται απνευστί.